Những ngày giáp Tết nguyên đán, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc Tổng công ty vàng Agribank Việt Nam (AJC), Nguyễn Thanh Trúc vẫn bận rộn với công văn, sổ sách, giấy tờ. Xuất thân từ dân kỹ thuật, ít ai ngờ, sau này, chàng thanh niên Trúc lại chọn nghiệp kinh doanh và trở thành một doanh nhân thành đạt. Ông vui vẻ chia sẻ với VnExpress.net về cơ duyên đến với nghiệp vàng cũng như những thăng trầm của đời mình.

Nguyễn Thanh Trúc đến với nghiệp vàng vì một chữ "duyên" mà theo ông "chạy đâu cũng chẳng tránh được". Năm 1974, thông minh, học giỏi, Nguyễn Thanh Trúc lẽ ra được đi học tại Liên Xô (cũ). Thế nhưng, cuộc đời chàng thanh niên rẽ ngang sang hướng khác khi cậu không đi du học mà lên đường nhập ngũ. Giải ngũ, chàng thanh niên Trúc thi đậu vào Đại học Tổng hợp, rồi về làm cán bộ tại Viện Vật lý kỹ thuật (Bộ Quốc phòng), chuyên dùng laser phân tích mẫu khoáng sản quý hiếm như vàng bạc đá quý.

Quy luật của giá vàng là khi lên đến đỉnh, nó sẽ xuống, khi đã xuống đến đáy, thì nó sẽ lại trồi lên. Ảnh: Hoàng Lan.

Năm 1992, ông quay về Trung tâm nghiên cứu hóa chất công nghiệp của trường và 2 năm sau được điều về làm Phó giám đốc Công ty liên doanh vàng bạc đá quý liên Thái Lan-Việt Nam. Nhiệm vụ khai thác và chế tác đá quý ở công ty liên doanh không quá phức tạp, song vấn đề khó nhất là ngôn ngữ. Thấy người thông ngôn dịch "lôm côm" quá, Trúc quyết tâm tự học cho được tiếng Thái Lan.

"Cứ lên ôtô là chúng tôi lại 'trò chuyện bằng tay', rồi học từ vựng thông qua đồ dùng xung quanh với những doanh nhân Thái. Vậy là chỉ 6 tháng sau là có thể trò chuyện với Bộ trưởng Ngoại giao Thái Lan mà không cần phiên dịch", Nguyễn Thanh Trúc chia sẻ.

Tự học dần dần, Nguyễn Thanh Trúc không chỉ thuần thục tiếng Thái mà còn nói được cả tiếng Anh và Nga. Khi làm chủ được ngôn ngữ, gặt hái thành công trong công ty, cũng là lúc thấy mình cần đổi mới, Nguyễn Thanh Trúc quyết tâm chuyển sang làm Công ty vàng bạc đá quý Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn.

Chủ tịch Nguyễn Thanh Trúc thường xuyên theo dõi giá vàng thế giới để cập nhật thông tin. Ảnh: Hoàng Lan.

Những năm 1997-1998, kinh tế châu Á suy sụp cũng là lúc Nguyễn Thanh Trúc có bước ngoặt lớn trong tư duy về vàng. Thời điểm này, vị doanh nhân giật mình khi thấy được tác động của thị trường quốc tế đối với trong nước. Ông phát hiện ra quy luật, khi kinh tế suy thoái, tiền giấy mất giá thì vàng càng tăng mạnh. Kinh tế đi lên, giá vàng nguyên liệu sẽ xuống, còn vàng trang sức lại vận động cùng chiều với nền kinh tế. Bắt được mạch này, Nguyễn Thanh Trúc đã đưa ra những chiến lược phù hợp cho công ty mình.

Đến năm 2003, Công ty Vàng bạc đá quý Ngân hàng nông nghiệp được giao tiếp nhận một số chi nhánh của Tổng công ty Vàng bạc đá quý Việt Nam đang trong tình trạng làm ăn thua lỗ và đổi tên thành Tổng công ty vàng Agribank Việt Nam. Để tăng cường hiệu quả hoạt động, ông đề ra chiến thuật khoán việc cho từng người với chế độ lương bổng rõ ràng. Chỉ hơn một năm sau, công ty đã bắt đầu ổn định và có lãi.

Tự nhận mình là người có kinh nghiệm song Nguyễn Thanh Trúc cũng có bao phen hết hồn vì sự đỏng đảnh của thị trường này. Vị doanh nhân nhớ lại, năm 2006, trong khi giá vàng "điên loạn" nhảy múa khiến hàng loạt doanh nghiệp thua lỗ vì đoán sai đáy của thị trường thì ông kiếm lời gần 1,5 triệu đôla. "Bí quyết chỉ là duyên may cộng thêm chút kinh nghiệm và lòng tham vừa đủ", ông Trúc hóm hỉnh.

Khi vàng rớt giá từ 732 USD một ounce xuống còn 700 USD không ít doanh nghiệp đã ồ ạt mua hàng trăm kg vàng để mong kiếm lời. Nhưng ít ai ngờ giá vàng giảm tiếp còn 690 USD rồi phi thẳng xuống 650 USD. Tưởng đã chạm đáy, Nguyễn Thanh Trúc cũng hạ lệnh mua 1 tấn vàng. Bất ngờ vàng giảm giá xuống còn 600 USD mỗi ounce khiến vị Tổng Giám đốc như ngồi trên đống lửa.

Song đâm lao phải theo lao, khi bình tĩnh lại, linh cảm mách bảo ông giá 600 USD chưa phải là đáy của thị trường. Trong khi hàng loạt doanh nghiệp khác hoang mang vì mua giá vàng ở thời điểm cao ngất ngưởng và vội vã bán ra, thì ông đưa ra một quyết định táo bạo: “Chờ vàng xuống đáy để mua tiếp”. Nguyễn Thanh Trúc đã sử dụng phương pháp giá trung bình để bù lại giá khi mua vàng ở thời điểm cao,. "Quy luật của giá vàng là khi lên đến đỉnh, nó sẽ xuống, khi đã xuống đến đáy, thì nó sẽ lại trồi lên. Hằng nghìn năm sau vẫn vậy", ông lạc quan.

Cuối cùng, đúng như tiên đoán, giá vàng xuống tới 550 USD mỗi ounce. Nguyễn Thanh Trúc lập tức mua tiếp thêm một tấn vàng. Chỉ sau 4-5 ngày, vàng đã nhảy vọt lên tới 600 rồi 610 USD. Chờ đến khi lên 635 USD, Nguyễn Thanh Trúc bán sạch. Vậy là chỉ trong có hơn một tháng, ông đã thu lời gần 1,5 triệu đôla. "Sau những lần thăng trầm như thế, tôi thấy mình có thêm nhiều kinh nghiệm. Phải có bản lĩnh và tin vào dự cảm của chính mình", ông Trúc nói.

Dẫu vậy, ông chỉ nhận mình là người “làm được”. Thắng lớn khiến danh tiếng của Nguyễn Thanh Trúc nổi như cồn trong giới kinh doanh vàng; thậm chí nhiều người còn gọi ông là "kẻ có trái tim thép". Còn ông chỉ vui vẻ cười xòa: "Những năm tháng ở chiến trường đã tôi luyện cho tôi bản lĩnh và trái tim ấy".

Sau những lần thăng trầm như thế, vị lãnh đạo này đúc kết, trong kinh doanh vàng phải hết sức bình tĩnh, không được phép tham, càng tham thì càng chết. "Đừng hối tiếc nếu bạn lỡ mua phải giá vàng khi nó đang ở thời điểm cao. Ngay cả hội đồng vàng thế giới cũng không ai đoán được chính xác. Đừng liều mà hãy theo dõi giá vàng thế giới để đúc kết kinh nghiệm cho bản thân để đưa ra những dự cảm đúng đắn", vị doanh nhân khuyên.

Hơn chục năm làm lãnh đạo, gắn bó với đường đi nước bước của vàng, nhưng đến nay, ông muốn nhường lại ghế tổng giám đốc cho lớp trẻ. "Lứa tuổi kinh doanh vàng phù hợp nhất là từ 27-45. Tôi đã ngoài 50 tuổi rồi, cũng phải để cho lớp trẻ lên chứ", vị doanh nhân chia sẻ.

Hoàng Lan